Парда ортидаги "қўғирчоқбозлар" эҳтиёткорлик билан, сездирмасдан одамнинг маънавий оламига кириб олиб, бир куни унда тажовузкорлик ва қаҳру ғазаб уйғотишга интиладилар.
Яқинда Ўзбекистон ҳуқуқ-тартибот идоралари томонидан "Благодать"("Худонинг марҳамати") деган жарангдор ном остида иш олиб борган жамиятнинг фаолиятига нуқта қўйилди. Энг даҳшатлиси, ушбу сохта дин пешволари фарзандларимизнинг онгини заҳарлашга уринишганидир.


Илк бора Ўзбекистонда "Благодать" номли Тошкент евангел хайрия жамияти(ТЕХЖ) 1992 йилда адлия вазирлигида "Благодать" Евангел насроний пресвитериан маркази сифатида рўйхатдан ўтиб ўз фаолиятига асос солган эди. Ўшандаёқ АҚШнинг Лос-анжелес шаҳрида жойлашган бош миссионерлик марказидаги доҳийлар узоқни кўзлаган мақсадларни режалаштириб қўйишган бўлса, ажабмас. Зеро, Тошкентдаги марказдан ташқари, Европа, Жанубий ва Шимолий Америка, Африка ва Осиёдаги қатор давлатларда ҳам худди шундай филиаллар муваффақиятли фаолият олиб бораётган эди-да. Тўғри, ўша йиллари аҳолисининг асосий қисми анъанавий ислом динига эътиқод қилувчи мамлакатда насронийлик ғояларини очиқдан очиқ ва фаол тарғиб қилиш жиддий қаршилик ва эътирозларни келтириб чиқариши мумкин эди. Демократик жамият қуриш, миллатнинг маънавий тараққиёти ва уйғониши йўлини танлаган мамлакат турли диний оқимлар ва конфессияларга ҳалал бермаслигини англаб етган миссионерлар (диний тарғиботчилар) дастлабки йиллари бир қадар камтарин ва осуда фаолият олиб боришди.
Илк даврларда асосий урғу Тошкентдаги корейс жамоаси (диаспораси)га берилди. Чунки маҳаллий корейсларда океан ортидаги ҳомийлар томонидан молиялаштириб турилган ғояларини қабул қилишга мойиллик кучли эди. Протестантлар черковларидаги ажойиб муносабат, олис хорижда ўқиш учун грантлар ажратилиши ва иш топишда ёрдам кўрсатилиши миссионерларнинг тўрига кўплаб ёшларнинг илинишига замин яратарди. Асосий урғунинг ҳомийлик тадбирларига, шифохоналарда, қариялар уйларида, озодликдан маҳрум қилиш жойларида диний маросимларни ўтказишга қаратилиши "Благодат"нинг обрўси тез ошиб боришини таъминлади. Натижада тез фурсатда ТЕХЖ ўз тарафдорлари ва маросимлари қатнашчилари сонига кўра янги пайдо бўлган диний конфессиялар орасида энг йирикларидан бирига айланади. Аҳоли турли қатламларининг орасида вақтинчалик учраб турган иқтисодий қийинчилик ва муаммолардан ҳам миссионерлар> ўз сафларини кенгайтиришда устамонлик билан фойдаланишди.


Океан ортидаги имиджмейкерлар ёрдамида устамонлик билан "айлантирилган" "Благодать" ТЕХЖ тез орада, аниқроғи 1998 йилда Ўзбекистон Республикасининг "Виждон эркинлиги ва диний ташкилотлар тўғрисида"ги қонунининг янги таҳрири қабул қилиниши муносабати билан қайта рўйхатдан ўтади. Кейинги йил апрель ойида эса "Благодат"чилар пойтахтимизнинг Жарқўрғон кўчаси, 4-уйда жойлашган Ҳамза номли кинотеатрни сотиб олишга ва хусусийлаштиришга муваффақ бўлишади. Шу жараёнда "Ўзбеккино" миллий агентлиги ва Тошкент шаҳар ҳокимияти томонидан меъёрий ҳужжатларнинг бир қанча талаблари бузилади. Биринчидан, Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 1996 йил 12 июлдаги №247-сонли Фармойиши ҳамда унинг ижросини таъминлаш мақсадида Тошкент шаҳар ҳокими томонидан имзоланган қарорда пойтахтда жойлашган кинотеатрлар уларнинг Низом жамғармасида 35 фоиз давлат улушини сақлаб қолган ҳолда ҳиссадорлик жамиятларига айлантирилиши кўзда тутилган эди. Иккинчидан, мазкур фармойишнинг 8-бандида кинотеатрларнинг асосий фаолият йўналиши сақлаб қолиниши шарт қилиб қўйилган бўлсада, Ҳамза номли кинотеатр бадиий фильмлар намойиш этиладиган маскандан протестант черкови ибодатчилари ибодат маросимларини ўтказадиган жойга айлантирилди. Учинчидан, амалда бир ойлик муддат берилишига қарамай, кинотеатрни сотиш билан боғлиқ савдолар "Правда Востока" газетасининг 1999 йил 15 апрелдаги сонида эълон чиққан кундан бор-йўғи 15 кундан кейин ўтказилади. Бу каби қонунбузарликларга кўра-била туриб кўз юмган ўша пайтдаги амалдорларга ҳам, шаҳарликларга яхши маълум бўлган маданият масканини ўз тарғиботлари учун ўчоққа айлантириб олаётган миссионерларга ҳам савдо манфаатли бўлганлиги кўриниб турибди.
Ўзбекистон Республикаси хўжалик судининг 2007 йил 21 сентябрдаги ҳукмига кўра адолат қарор топди: Ҳамза номли кинотеатрни сотиш билан боғлиқ олди-сотди шартномаси ноқонуний деб топилди, Тошкент муниципиаль биржа марказидан 465750 сўм давлат божи ундириб олинди.
Ушбу иш юзасидан олиб борилган очиқ суд мажлисида жавобгар сифатида иштирок этганларнинг тутган позицияси кишини тааажжубга солади. Асосий қонунбузарлардан ҳамда жавобгарлардан бири бўлмиш Тошкент шаҳар ҳокимияти суддан ишни ўз вакилининг иштирокисиз кўриб чиқишни сўради. Бунга энди изоҳнинг ҳожати бўлмаса керак.
"Ўзбеккино" миллий агентлиги вакили ўзларини жавобгарлар сафига қўшилиб қолишлари хато эканлигини таъкидлаш билан бирга, агентлик томонидан шаҳар ҳокимияти билан биргаликда ўтказилган текширувлар чоғида ҳиссадорлик жамиятларига айлантирилган бир неча кинотеатр, жумладан, Ҳамза номли кинотеатр ҳам ўз фаолият йўналишини ўзгартиргани маълум бўлганини тан олди. Мана сизга кино: икки томон ҳам келишган ҳолда давлатга қарашли маданият ўчоқларини хусусий қўлларга сотиб юборишади-да, кейин "бизнинг зиғирча ҳам айбимиз йўқ", деб тониб тураверишади. Пора эвазига халқ маънавиятига зарар етказилишига йўл очиб берган виждонсиз амалдорларга нисбатан кескин маъмурий чоралар кўриш лозимга ўхшаб туюлади.
"Благодать" ТЕХЖ вакиллари ўзларини мутлақо айбсиз деб ҳисоблашди, даъвогарнинг талабларини тан олишмади ҳамда хўжалик судининг қарори юзасидан юқори инстанцияга шикоят қилишларини таъқидладилар.


Ким билади, агар "Иноғом Юнусов" номли маҳалла оқсоқоллари хукумат ва ҳуқуқ-тартибот идораларига мурожаат этиб, ёшларимизнинг онгини заҳарлаш билан шуғулланаётган миссионерларнинг ноқонуний фаолиятига чек қўйишни талаб этишмаганда бу ҳол яна қанча давом этарди?! Ҳамма гап шундаки, "Благодат"нинг шиддат билан ишлаб турган тарғибот машинаси энди корейс ва рус миллатига мансуб фуқаролар ўртасида иш олиб бориш билан чекланмай, ёш ўзбеклар, қозоқлар, татарлар ва бошқа Осиё миллати вакиллари орасига ҳам фаол кириб бора бошлаган эди. Айнан шу пайтга келиб оқсоқолларнинг сабр косаси тўлди ва улар тартиб ўрнатишни талаб қилишди.
Ўтказилган текширишлар чоғида молиявий, санитария ва ёнғин хавфсизлигига оид кўплаб қоидабузарликлар аниқланиши билан бир қаторда "Благодать" ТЕХЖнинг пойтахтимизнинг Миробод туманидаги Примуҳамедов кўчаси, 47-уйда жойлашган марказий офисидан катта миқдордаги дори-дармон воситалари ҳам топилди. Умумий қиймати 1,5 миллион сўмга тенг бўлган ушбу дори-дармонлар АҚШда ишлаб чиқарилган бўлиб, мамлакатимизда солиқ ва божхона қонунчилиги талабларини қўпол равишда бузган ҳолда олиб кирилган экан. Суд экспертиза маркази томонидан мазкур дори воситалари текшириб кўрилганда уларнинг аксарият қисмининг яроқлилик муддати ўтиб кетганлиги ва санитария талабларига жавоб бермаслиги маълум бўлди. Бундан ташқари, топилган дори воситаларидан бири "SYN-Rx DM" деб номланиб, унинг таркибида психотроп воситалар тоифасига кирувчи псевдоэфедрин ва гуайфенизин кимёвий моддалари мавжудлиги аниқланди. Мазкур ҳолат юзасидан АҚШ фуқароси, 65 ёшли Райс Джанг Джин, ҳамда Ўзбекистон фуқаролари – черков пастори, 32 ёшли Феликс Ли ва ТЕХЖ директори, 65 ёшли Ир Кимларга нисбатан Ўзбекистон Республикаси Жиноят кодексининг 182-моддасига асосан жиноят иши қўзғатилди. Уддабурон америкалик меҳмонимиз ўз вақтида Ўзбекистонни тарк этишга муваффақ бўлди. Ҳозир унга нисбатан қидирув эълон қилинган бўлиб, мамлакат ташқи ишлар вазирлигига бу ҳақда хабар берилган. Дарвоқе, 2007 йил 17 сентябрда Россиянинг "Интерфакс" ахборот агентлиги томонидан Қозоғистоннинг Қарағанда вилоятида "Грейс" (инглизчадан таржимада бу сўз ҳам "Худонинг марҳамати" деган маъно англатади) қозоқ черкови биносидан худди шунга ўхшаш психотроп моддалар топилганлиги тўғрисидаги хабар тарқатилди. Қарағанда вилояти прокуратураси томонидан қўшни давлат ёшларининг онгини заҳарлаб келган сохта миссионерларга нисбатан жиноят иши қўзғатилган.
Мана шунақа гаплар: сохта руҳонийлар доллар ёки сўз воситасида ўз сафларига содда фуқароларни жалб этишга қийналиб қолганларида кучли психотроп воситалар ишга солинган. "Благодат"чиларга эргашганлардан бири Сергей Кобелевнинг таъкидлашича, у 1998 йилда бери протестант динини қабул қилган. Шу давр ичида черков томонидан ўтказилган диний маросимларга Жанубий Корея, АҚШ ва Қозоғистондан миссионерлар ташриф буюриб, катта-катта молиявий бадаллар берганлар. Жумладан, Жанубий Корея фуқаролари Ким Гван Шан, Хан Ги Хонг, Джозеф Еуй Ю хорижлик меҳмонларни кутиб олиш билан шуғулланган. Биз юқорида тилга олиб ўтган пасторлар Феликс Ли ва Ир Кимлар чет элда "Благодать" инжил коллежида таҳсил олишган. Бизнингча, кучли психотроп воситалар билан қўлга олинганларига қараганда, уларни фақатгина насронийлик таълимоти тарғиботига ўқитишмаган кўринади.
Шу кунларда бутун Россия охирзамонни кутиб ертўлаларга кириб олган ва айбсиз ёш болаларни ҳам очлик азобига гирифтор этган бир гуруҳ сектантларга диққат-эътиборини қаратган. Шу муносабат билан "Фарзандларимиз учун ўзимиз курашмоғимиз керак", деганда "Аргументы и факты" газетаси бош муҳаррири Николай Зятков юз бора ҳақ эди. Нафақат Россияда, балки "Благодат"нинг Тошкентдаги ваколатхонасида ҳам сохта руҳоний Н. Братчева томонидан турли миллатга мансуб бўлган 70 нафар болалар иштирокида тақиқланган маросимлар ўтказиб келинган. Мазкур даҳшатли рақамларга жиддийроқ эътибор беринг: мессианлик ва миссионерлик қаердадир олисда эмас, балки у шундоққина ёнимизда, ўзининг океан ортидан келаётган долларлар билан қиздириб турилган қўлини фарзандларимизга чўзмоқда. Аллақачон бу қўлларга кескин зарба бериб, нафақат кўнглида Худога ишонч бўлмаган сохта миссионерларга, балки уларнинг харомтамоқ гумашталарига ҳам қилмишига яраша жазо бериш пайти етди. Токи бундан кейин амалдорларда пора эвазига кинотеатрлар ёки бошқа маданият ўчоқларини фарзандларимиз кўнглига оғу солувчи кимсаларга бериб қўйиш хоҳиши буткул йўқолсин. Токи бундай кимсалар дўзах азобини ҳис этсинлар. Боқий дунёга риҳлат қилганимизда Яратганнинг олдида виждонимиз ва иймонимиз пок бўлиши учун бугун аҳоли онгини заҳарлаётган шу каби < миссионерлар фаолиятига эътиборсиз бўлмаслигимиз керак.
Ҳукумат бу можаро юзасидан ўз сўзини айтди: пойтахт адлия бошқармаси даъвосига асосан 2007 йил 29 октябрда фуқаролик ишлари бўйича Тошкент шаҳар суди қарори билан "Благодать" ТЕХЖ фаолияти тугатилди. Аммо шу кунларда вилоятларда тугатилган ТЕХЖнинг молиявий кўмагида "Благодат"нинг черковларини рўйхатдан ўтказишга уриниш ҳаракати бошланган. Жумладан, Тошкент, Самарқанд, Бухоро, Навоий, Хоразм ва Сурхондарё вилоятлари адлия бошқармаларига ана шундай аризалар билан мурожаат этилган. Хуллас, боши мажақланган аждаҳо майда бўлаклардан қайта тирилишга уринмоқда. Бунга йўл қўймаслик, ёт таъсирларнинг кириб келишига қатъий туриб "Йўқ!" дейиш барчамизнинг фуқаролик бурчимиз эканлигини унутмайлик.
Анвар Каталов

Инсон боласи туғилгандан бошлаб, яшашга, камолотга, юксакликка интилади. Ҳаёт йўли текис ва равон эмас, албатта. Одамзот гоҳида қоқилади, гоҳ йиқилади, озми-кўпми шикаст-жароҳатлар олади. Шулар билан унинг ҳаётий малакаси ошиб боради. Ақли ва фаросати чархланиб, ўткирлашади. Олдинги хатолари такрорланмаслиги ва яна йиқилиб шикаст олмаслиги учун эҳтиёткорлик билан қадам босади. Сутдан оғзи куйган қатиқни ҳам пуфлаб ичади-ку...